دبل جی کلیه چیست؟

دبل جی کلیه، که به نام استنت دبل جی یا دابل جی نیز شناخته می‌شود، یک ابزار پزشکی است که برای کمک به دفع ادرار از کلیه به مثانه استفاده می‌شود. این وسیله به شکل یک لوله انعطاف‌پذیر است که در انتهای خود دو قوس دارد، شبیه به حرف “J” انگلیسی. قوس ‌های این استنت در کلیه و مثانه قرار می‌گیرند تا موقعیت آن ثابت باقی بماند. دبل جی برای جلوگیری از انسداد ادراری و حفظ عملکرد کلیه‌ها پس از جراحی‌های مرتبط با مجاری ادراری یا درمان سنگ کلیه استفاده می‌شود.

چه زمانی از دبل جی کلیه استفاده می‌شود؟

هدف اصلی کاتتر دبل جی حفظ جریان ثابت ادرار از کلیه به مثانه و جلوگیری از هرگونه انسداد است. دبل جی معمولاً در شرایط زیر به کار می‌رود:

پس از جراحی: پس از برخی روش‌ها یا جراحی‌های اورولوژی، ممکن است استنت دبل جی به طور موقت برای برای حمایت از فرآیند ترمیم،کاهش التهاب و جلوگیری از عوارض، استفاده شود.
درمان سنگ کلیه: می توان از دبل جی برای تسهیل عبور سنگ های کوچک کلیه استفاده کرد و از عدم انسداد دستگاه ادراری اطمینان حاصل کرد.
پیشگیری از رفلاکس: در موارد خاص، ممکن است از دبل جی برای جلوگیری از برگشت ادرار از مثانه به کلیه استفاده شود، وضعیتی که به عنوان رفلاکس مثانه شناخته می شود.
کنترل تنگی حالب: تنگی حالب، که باریک شدن غیر طبیعی حالب است، می تواند با استفاده از استنت دبل جی درمان شود. این کاتتر باعث می شود حالب بازنگه داشته شود.
درمان عفونت‌های پیچیده: جلوگیری از عفونت شدیدتر با تسهیل تخلیه ادرار.
بارداری با انسداد ادراری: به‌عنوان یک راه‌حل موقت تا پایان بارداری.

انواع دبل جی کلیه

دبل جی (Double J Stents) کلیه بر اساس نیازهای درمانی، شرایط بیمار، و هدف استفاده به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند. در زیر انواع اصلی دبل جی کلیه را معرفی می‌کنیم:

دبل جی استاندارد: این نوع برای اکثر کاربردهای معمولی مانند تخلیه ادرار، رفع انسداد حالب، یا پیشگیری از انسداد مجدد استفاده می‌شود.
دبل جی کوتاه‌مدت: برای مواردی که نیاز به استفاده از کاتتر برای مدت کوتاهی وجود دارد، به طور مثال پس از جراحی‌های سنگ‌شکنی یا جراحی‌های ساده حالب.
دبل جی بلندمدت: این نوع برای بیمارانی که نیاز به استفاده طولانی‌مدت دارند، مانند انسدادهای مزمن یا بیماران با بیماری‌های پیشرفته کلیوی طراحی شده است.
دبل جی با پوشش هیدروفیلیک: این استنت‌ها دارای پوشش هیدروفیلیک هستند که باعث کاهش اصطکاک و سهولت در جایگذاری یا برداشت استنت می‌شود.
دبل جی با پوشش ضد عفونی: این نوع با مواد ضدعفونی‌کننده پوشش داده شده و برای کاهش خطر عفونت در بیماران با سیستم ایمنی ضعیف یا بیماران مبتلا به عفونت‌های مزمن استفاده می‌شود.
دبل جی رادیواپک (Radiopaque): این استنت‌ها در تصاویر رادیولوژی به راحتی قابل مشاهده هستند و برای بررسی محل دقیق قرارگیری یا مشکلات احتمالی مفید هستند.
دبل جی با نوک مخروطی: این نوع برای کاهش آسیب به بافت حالب و راحت‌تر شدن فرایند نصب و برداشت طراحی شده است.
دبل جی موقت با سیم راهنما (Guidewire Stents): این نوع دارای سیمی است که برای جایگذاری دقیق‌تر استفاده می‌شود و معمولاً در شرایط خاص یا جراحی‌های پیچیده مورد استفاده قرار می‌گیرد.

هر یک از این انواع دبل جی کلیه با هدف خاصی طراحی شده‌اند و انتخاب آن‌ها بستگی به تشخیص پزشک و شرایط بیمار دارد.

مراحل قرار دادن دبل جی کلیه

این فرایند معمولاً به صورت سرپایی و تحت بی‌حسی موضعی یا بیهوشی عمومی انجام می‌شود:

پزشک از دستگاه سیستوسکوپ برای دیدن داخل مجاری ادراری استفاده می‌کند.
دبل جی از طریق مجرای ادرار وارد شده و در کلیه و مثانه جای‌گذاری می‌شود.
موقعیت صحیح با تصویربرداری اشعه ایکس تأیید می‌شود.

قرار دادن دبل جی معمولاً سریع است و بیمار می‌تواند در همان روز به خانه بازگردد.

در چه مواردی نمی توان از دبل جی استفاده کرد؟

در حالی که قرار دادن دبل جی کلیه یک روش معمول و به طور کلی ایمن است، موارد منع مصرف خاصی وجود دارد که ممکن است بر تصمیم پزشک شما تأثیر بگذارد. موارد منع مصرف، عوامل یا شرایطی هستند که نشان می‌دهند خطرات بالقوه این روش بیشتر از فواید آن است. در ادامه به مهم ترین آن ها اشاره خواهیم کرد.

عفونت فعال دستگاه ادراری (UTI): قرار دادن دبل جی کلیه با وجود یک عفونت فعال دستگاه ادراری می تواند به طور بالقوه عفونت را تشدید کند یا باکتری ها را بیشتر به سمت سیستم ادراری وارد کند.
آلرژی یا حساسیت به دبل جی: بیماران مبتلا به آلرژی یا حساسیت شناخته شده به مواد مورد استفاده در کاتتر Double J، مانند سیلیکون یا پلی اورتان، ممکن است در معرض خطر واکنش های آلرژیک باشند.
تنگی شدید مجرای ادرار: تنگی قابل توجه مجرای ادرار ممکن است مانع از عبور ایمن دبل جی شود و قرار دادن آن را دشوار یا خطرناک کند.
همودینامیک ناپایدار: بیماران مبتلا به فشار خون ناپایدار، مشکلات قلبی عروقی شدید، یا سایر شرایطی که بر همودینامیک تأثیر می‌گذارند ممکن است در طول عمل با خطرات بیشتری مواجه شوند.
آناتومی غیر طبیعی مجرای ادرار: شرایطی مانند ناهنجاری های شدید مجرای ادرار یا تغییرات آناتومیکی ممکن است قرار دادن دبل جی را دشوار یا خطرناک کند.
انعقاد یا اختلالات خونریزی: بیماران مبتلا به اختلالات انعقادی ممکن است در معرض افزایش خطر خونریزی در حین یا پس از قرار دادن دبل جی باشند.
امتناع یا عدم توانایی بیمار از همکاری: اگر بیمار مایل یا قادر به همکاری با این روش نباشد، قرار دادن کاتتر ممکن است امکان پذیر نباشد یا خطرات بسیاری داشته باشد.

دبل جی تا چه مدت می‌تواند در بدن باقی بماند؟

مدت زمان قرارگیری دبل جی به شرایط بیمار بستگی دارد. معمولاً بین 2 تا 12 هفته در بدن باقی می‌ماند. در موارد خاص، ممکن است پزشک زمان طولانی‌تری را توصیه کند.

آیا می‌توان با دبل جی به زندگی روزمره ادامه داد؟

بله، بیشتر افراد می‌توانند با رعایت توصیه‌های پزشکی، به زندگی عادی خود بازگردند. فقط باید از فعالیت‌های سنگین و بلند کردن اجسام سنگین اجتناب کرد.

آیا دبل جی خطرناک است؟

در صورتی که دبل جی به درستی قرار داده شود و مراقبت‌های لازم انجام گیرد، خطر خاصی ندارد. عوارض نادر مانند عفونت یا جابجایی استنت نیز با نظارت پزشک قابل مدیریت است.

نقش پزشک متخصص در استفاده از دبل جی کلیه

برای موفقیت در استفاده از دبل جی کلیه، مراجعه به یک پزشک متخصص و با تجربه ضروری است. یک متخصص اورولوژی با ارزیابی دقیق شرایط بیمار، تصمیم می‌گیرد که آیا استفاده از دبل جی مناسب است یا خیر. همچنین، پزشک در تمامی مراحل، از قرار دادن استنت تا مراقبت‌های بعدی و نهایتاً برداشتن آن، همراه بیمار خواهد بود. انتخاب صحیح پزشک می‌تواند خطر عوارض را به حداقل رسانده و دوره درمان را کوتاه‌تر کند. دکتر مجتبی عاملی، فوق تخصص اندرولوژی و لاپراسکوپی با تسلط بر تکنیک های جراحی و تجربه فراوان در استفاده از دبل جی کلیه، درمانی ایمن و موثر را برای شما انجا خواهد داد. برای مشاوره با دکتر عاملی می توانید از طریق سایت، نوبت خود را رزرو کنید.